Co znaczy ASD i jak rozwija się ten skrót

ASD to skrót od angielskiej nazwy Autism Spectrum Disorder. Po polsku tłumaczy się go jako zaburzenia ze spektrum autyzmu, w skrócie spektrum autyzmu. To neurorozwojowa różnica, która wpływa na komunikację, relacje społeczne, przetwarzanie bodźców i sposób, w jaki człowiek odbiera świat.

Co znaczy każde słowo w tym skrócie

Nazwę warto rozłożyć na części, bo każda coś tłumaczy.

• Autism, czyli autyzm. Sama nazwa pochodzi od greckiego autos, co znaczy sam, i pierwotnie odnosiła się do zamykania się we własnym świecie.
• Spectrum, czyli spektrum. To słowo mówi, że autyzm nie ma jednej postaci, tylko rozciąga się na bardzo różne profile i różne nasilenie cech.
• Disorder, czyli zaburzenie. W tym kontekście oznacza trwałą różnicę w funkcjonowaniu, obecną od początku życia, a nie chorobę, która mija.

Skąd w nazwie wzięło się spektrum

Kiedyś rozróżniano osobne jednostki, na przykład autyzm wczesnodziecięcy i zespół Aspergera. Klasyfikacja DSM-5 połączyła je w jedno rozpoznanie, właśnie spektrum autyzmu, bo granice między nimi były nieostre. Tak samo ujmuje to obowiązująca dziś ICD-11, która również opisuje jedno spektrum autyzmu. Słowo spektrum oddaje to, że cechy autystyczne układają się w ciągłość, a nie w sztywne pudełka. Dwie osoby w spektrum mogą funkcjonować zupełnie inaczej.

ASD, spektrum i inne określenia

W rozmowach spotyka się różne słowa: ASD, spektrum autyzmu, autyzm, dawniej zespół Aspergera. Dziś obowiązującą, całościową nazwą jest spektrum autyzmu. Coraz częściej patrzy się na nie także przez pryzmat neuroróżnorodności, czyli jako na jedną z naturalnych odmian ludzkiego mózgu, co nie unieważnia trudności ani potrzeby wsparcia.

Co dalej, jeśli to Cię dotyczy

Sama znajomość skrótu niczego nie rozstrzyga. Jeśli rozpoznajesz u siebie cechy spektrum, warto przyjrzeć się temu spokojnie. Więcej piszę w artykule o tym, jak wygląda spektrum autyzmu u dorosłych, a sprawdzić to rzetelnie można w ramach diagnozy autyzmu u dorosłych.